Ինչո՞ւ Աստուած այնքան տարբեր է Հին եւ Նոր Կտակարաններում:



Հարց. Ինչո՞ւ Աստուած այնքան տարբեր է Հին եւ Նոր Կտակարաններում:

Պատասխան.
Այս հարցի բուն էութեան մէջ ընկած է հիմնարար մի թիւրիմացութիւն Հին եւ Նոր Կտակարաններում Աստուծոյ բնութեան վերաբերեալ: Այս հիմնական միտքը երբեմն ձեւակերպում են այսպէս. «Հին Կտակարանի Աստուած բարկութեան Աստուած է, իսկ Նոր Կտակարանի Աստուած՝ սիրոյ»: Աստուածաշունչը պատմութեան ընթացքում Աստուծոյ յարաճուն ինքնայայտնութիւնն է մեզ պատմական իրադարձութիւնների միջոցով եւ մարդկանց հետ Իր փոխյարաբերութեամբ, եւ այս փաստը թերեւս թիւրիմացութիւնների տեղիք է տուել, թէ ինչպիսին է Աստուած Հին Կտակարանում Նոր Կտակարանի համեմատ: Բայց երբ կարդում ես զոյգ Կտակարանը, ակնյայտ երեւում է, որ մէկից միւսն անցնելով Աստուած չի փոխւում, եւ որ Աստուծոյ բարկութիւնն ու սէրը յայտնւում են թէ՛ Հին, թէ՛ Նոր Կտակարանում:

Օրինակ՝ ամբողջ Հին Կտակարանում Աստուած յայտնի է որպէս «կարեկից ու շնորհառատ Աստուած, ողորմած ու գթած, երկայնամիտ եւ բազումողորմ, բարկութեան մէջ դանդաղ, սիրոյ մէջ առատ ու հաւատարիմ» (Ելից 34.6, Թուոց 14.18, Բ Օրին. 4.31, Նէեմ. 9.17, Սաղմ. 86.5, 15; 108.4; 145.8, Յովէլ 2.13): Իրաւ, Նոր Կտակարանում Աստուծոյ բարեսրտութիւնն ու քաղցրութիւնը դրսեւորւում են առաւել ճոխութեամբ՝ շնորհիւ այն իրողութեան, որ «Աստուած այնպէս սիրեց աշխարհը, որ մինչեւ Իր միածին Որդուն տուեց, որ ամէն Նրան հաւատացողը չկորսուի, այլ յաւիտենական կեանք ունենայ» (Յովհ. 3.16): Ամբողջ Հին Կտակարանում դարձեալ տեսնում ենք, թէ Աստուած ինչպէս է վարւում Իսրայէլի հետ՝ ինչպէս սիրող հայրը՝ իր զաւակի: Երբ Իսրայէլն իր կամքով մեղանչում էր Աստուծոյ դէմ եւ սկսում էր կուռքեր պաշտել, Աստուած պատժում էր նրան: Թէեւ ամէն անգամ ազատում էր, երբ Իսրայէլը ապաշխարում էր կռապաշտութիւնից: Գրեթէ նոյնպէս է վարւում Աստուած քրիստոնեաների հետ Նոր Կտակարանում: Այսպէս. Եբրայեցիս 12.6-ը ասում է, որ «Տէրը ում սիրում է՝ խրատում է, եւ պատժում է՝ ում ընդունում է իբրեւ զաւակի»:

Հին Կտակարանում տեսնում ենք, որ Աստուծոյ բարկութիւնն ու դատաստանը թափւում է մեղքի վրայ: Նմանապէս եւ Նոր Կտակարանում Աստուծոյ բարկութիւնը տակաւին «յայտնւում է երկնքից մարդկանց ամէն ամբարշտութեան եւ անիրաւութեան վրայ, որ ճշմարտութիւնը ճնշում են անիրաւութեամբ» (Հռոմ. 1.18): Այնպէս որ Հին Կտակարանի Աստուած ամէնեւին տարբեր չէ Նոր Կտակարանի Աստծուց: Աստուած Իր բնութեամբ անփոփոխ է: Սուրբգրային այս կամ այն հատուածում Նրա բնութեան որեւէ կողմը բացայայտւում է աւելի վառ, քան միւս կողմերը, բայց Նրա բնութիւնն ինքնին փոփոխութիւն չի կրում:

Աստուածաշունչը կարդալով ու սերտելով հասկանում ենք, որ Աստուած նոյնն է Հին եւ Նոր Կտակարաններում: Աստուածաշունչ մատեանը 66 առանձին գիրք է, գրուած երկու (գուցէեւ երեք) աշխարհամասերում, երեք տարբեր լեզուներով, մօտ 1500 տարուայ ընթացքում, աւելի քան 40 հեղինակների կողմից, այդուհանդերձ մնում է մէկ միասնական Գիրք՝ սկզբից մինչեւ վերջ առանց որեւէ հակասութեան: Այս Գրքի էջերում տեսնում ենք, թէ սիրող, գթառատ ու արդար Աստուած ինչպէս է յարաբերւում մեղաւոր մարդկութեան հետ ամենատարբեր իրադրութիւններում: Յիրաւի սա Աստուծոյ սիրոյ նամակն է մարդկութեանը: Աստուծոյ սէրը Իր ստեղծագործութեան՝ յատկապէս մարդու հանդէպ, ակնյայտ է ամբողջ Սուրբ Գրքում: Առաջին էջից մինչեւ վերջ տեսնում ենք, որ Աստուած սիրով ու ողորմածաբար կանչում է մարդկանց Իր հետ մտերմութեան՝ ոչ թէ որ արժանի են դրան, այլ որովհետեւ Նա շնորհառատ ու բազումողորմ Աստուած է՝ բարկութեան մէջ դանդաղ, քաղցրութեան եւ ճշմարտութեան մէջ՝ փութաջան: Բայց նաեւ տեսնում ենք սուրբ եւ արդար Աստուած, ով Դատաւորն է բոլոր նրանց, ովքեր անհնազանդ են Իր Խօսքին, մերժում են երկրպագել Իրեն՝ Ստեղծողի փոխարէն երկրպագելով ստեղծած բաները (Հռոմայեցիս 1):

Աստուծոյ արդար եւ սուրբ բնութեան պատճառով ամէն մեղք՝ անցեալ, ներկայ եւ ապագայ, պէտք է դատուի: Բայց Աստուած Իր անսահման սիրով հոգացել է մեղքի հատուցումը եւ հարթել է հաշտութեան ճանապարհը, որպէսզի մեղաւոր մարդը խուսափի Իր բարկութիւնից: Այս հրաշալի ճշմարտութիւնը տեսնում ենք, օրինակ, Ա Յովհաննէս 4.10-ում. «Սրա մէջ է սէրը, որ ոչ թէ մենք սիրեցինք Աստծուն, այլ Նա մեզ սիրեց եւ Իր Որդուն ուղարկեց մեր մեղքերի քաւութեան համար»: Հին Կտակարանում Աստուած յատուկ զոհակարգ էր սահմանել, որով քաւութիւն էր լինում մեղքին: Բայց այս զոհակարգը սոսկ ժամանակաւոր էր եւ նախապատրաստում էր Յիսուս Քրիստոսի գալուստը, ով պիտի մեռնէր խաչի վրայ՝ փոխանորդական կատարեալ քաւութիւն անելու մեղքի համար: Փրկիչը, որ խոստացուած էր Հին Կտակարանում, լիովին յայտնի է անում Իրեն Նոր Կտակարանում: Աստուծոյ սիրոյ գերագոյն արտայայտութիւնը՝ Իր Որդի Յիսուս Քրիստոսին ուղարկեը, որ սոսկ կանխասւում էր Հին Կտակարանում, իր ողջ փառաւորութեամբ բացայայտւում է Նոր Կտակարանում: Երկու Կտակարաններն էլ տրուել են իմաստուն դարձնելու մեզ փրկութեան համար (Բ Տիմ. 3.15): Սերտեցէ՛ք Կտակարանները եւ ինքնե՛րդ համոզուէք, որ Աստուծոյ «մէջ փոփոխութիւն կամ փոփոխման շուք չկայ բնաւ» (Յակ. 1.17):



Վերադառնալ հայերէն սկզբնաէջ


Ինչո՞ւ Աստուած այնքան տարբեր է Հին եւ Նոր Կտակարաններում: