Hristiyan Gnostisizmi nedir?



Soru: Hristiyan Gnostisizmi nedir?

Yanıt:
Aslında Hristiyan Gnostisizmi diye bir şey yoktur çünkü gerçek Hristiyanlık ve Gnostisizm, birbirini karşılıklı olarak dışlayan inanç sistemleridir. Gnostisizm’in ilkeleri, Hristiyanlığın özüne karşıdır. Bu yüzden, Gnostisizm’in bazı biçimleri Hristiyan olduklarını iddia etseler de, aslında kesinlikle Hristiyan değildirler.

Gnostisizm, ilk üç yüzyılda ilk kiliseye tehdit oluşturan belki de en tehlikeli sapkın inançtı. Eflatun gibi filozoflar tarafından etkilenen Gnostisizm iki yanlış temel dayanak üzerine kurulmuştur. İlk olarak, ruh ve madde arasındaki ikiliği benimser. Gnostisizm, maddenin doğal olarak kötü olduğunu ve ruhun iyi olduğunu iddia eder. Bu varsayım sonucunda, Gnostikler gerçek yaşamın sadece ruhsal alemde var olduğuna, bu yüzden de en kötü günahlar dahil bedende yapılan her şeyin hiçbir anlamı olmadığına inanırlar.

İkinci olarak, Gnostikler yüksek bir bilgiye, belirli birkaç kişi tarafından bilinen "daha yüksek bir gerçeğe” sahip olduklarını iddia eder. Gnostisizm "bilmek" anlamına gelen Grekçe gnosis sözcüğünden gelir.

Gnostikler İncil'den gelmeyen, ancak daha yüksek bir varoluş düzeyinde elde edilen daha yüksek bir bilgiye sahip olduklarını iddia eder. Gnostikler kendilerini, Tanrı konusunda daha yüksek, daha derin bilgileriyle herkesin üzerine yükseltilmiş ayrıcalıklı bir sınıf olarak görür.

Hıristiyanlık ve Gnostisizm arasında herhangi bir uyumluluk olduğu fikrini yalanlamak için, onların öğretilerini imanın ana doktrinleriyle kıyaslamak yeterlidir. Gnostisizm kurtuluşun, kişiyi karanlığın hayallerinden özgür kılan ilahi bilgi edinme yoluyla kazanıldığını öğretir. İsa'nın Mesih ve O'nun özgün öğretilerini takip ettiklerini iddia etmelerine rağmen, O'nunla her konuda çelişmektedirler. İsa kurtuluşun bilgiyle değil, Kendisine günahtan Kurtarıcı olarak iman ederek gerçekleştiğini söyledi. “İman yoluyla, lütufla kurtuldunuz. Bu sizin başarınız değil, Tanrı'nın armağanıdır. 9Kimsenin övünmemesi için iyi işlerin ödülü değildir” (Efesliler 2:8-9). Ayrıca Mesih’in sunduğu kurtuluş, sadece özel bir vahiy edinmiş olan seçilmiş birkaç kişi için değil, karşılıksız ve herkese açıktır (Yuhanna 3:16).

Hristiyanlık, Gerçeğin tek bir kaynağı olduğunu, bu kaynağın da diri Tanrı’nın esinlendirilmiş, hatasız Sözü olan Kutsal Kitap olduğunu ve Kutsal Kitap’ın iman ve uygulamada tek hatasız kural olduğunu bildirir (Yuhanna 17:17; 2 Timoteos 3:15-17; İbraniler 4:12). Kutsal Kitap, Tanrı’nın insanlığa vermiş olduğu yazılı vahiydir ve insanların düşünceleri, fikirleri, yazıları veya görümleri asla onun yerini alamaz. Diğer yandan Gnostikler, Gnostik müjdeler olarak bilinen birçok eski sapkın yazı kullanır, bunlar “Kutsal Kitap’ın kayıp kitapları” oldukları iddia edilen sahte kitaplardan oluşan bir koleksiyondur. Neyse ki, ilk kilise ataları neredeyse oybirliğiyle, Gnostik tomarları, İsa Mesih, kurtuluş, Tanrı ve tüm diğer önemli Hıristiyan gerçekleri hakkında yanlış öğretileri savunan sahte yazılar olduğunu açığa çıkartmıştır. Gnostik "inciller" ve Kutsal Kitap arasında sayısız çelişkiler vardır. Sözde Hıristiyan Gnostikler Kutsal Kitap’tan alıntı yaptıklarında bile ayetleri ya da ayetlerin bazı kısımlarını kendi felsefeleriyle uyum içine sokmak için yeniden yazarlar ki bu Kutsal Yazılar tarafından kesinlikle yasaklanmış bir uygulamadır (Yasa’nın Tekrarı 4:2; 12:32; Süleyman’ın Özdeyişleri 30:6; Vahiy 22:18-19).

İsa Mesih'in Kişiliği de, Hıristiyanlık ve Gnostisizm’in büyük ölçüde farklılık gösterdiği başka bir alandır. Gnostikler İsa'nın fiziksel bedenin gerçek olmadığına, sadece fiziksel "göründüğüne" ve Tanrı’nın Ruhu’nun üzerine vaftiz olurken inip çarmıha gerilmesinden hemen önce O’nu terk ettiğine inanırlar. Bu tür görüşler, İsa'nın sadece gerçek insanlığını değil aynı zamanda kefaretini de yok eder, çünkü İsa’nın bizim günahımız için kabul edilebilir kurban olabilmesi için sadece Tanrı değil, çarmıhta gerçekten acı çekip ölen gerçek bir insan (ve fiziksel olarak gerçek) olması gerekti (İbraniler 2:14-17). Kutsal Kitap’ta İsa hakkında bildirilen görüş, O’nun tamamen Tanrı olduğu gibi, tamamen insan da olduğunu onaylar.

Gnostisizm, gerçeğe hiç de yeni bir şey olmayan bir mistik, sezgisel, öznel, içe doğru ve duygusal yaklaşıma dayanmaktadır. Çok eskidir, ta eskilere, İblis’in Tanrı’yı ve söylediği sözleri sorguladığı ve Adem’le Havva’yı onları reddedip bir yalanı kabul etmeye ikna ettiği Aden Bahçesi’ne kadar dayanır.

İblis günümüzde de, “kükreyen aslan gibi yutacak birini arayarak dolaşarak” aynı şeyi yapmaktadır (1 Petrus 5:8). Hâlâ Tanrı ve Kutsal Kitap’ı sorgular ve ya saf ya da Kutsal Kitap konusunda bilgisi olmayanları ya da kendilerini özel, eşsiz ve başkalarından üstün hissetmek isteyenleri ağına düşürür. Bizler, bize “Her şeyi sınayın, iyi olana sımsıkı tutunun” diyen Elçi Pavlus’u izleyelim (1 Selanikliler 5:21) ve bunu yapmanın yolu da, her şeyi tek Gerçek olan Tanrı Sözü’yle kıyaslamaktır.



Türkçe anasayfaya dön



Hristiyan Gnostisizmi nedir?